Ուլթրամանիշակագոյն ճառագայթներէն պաշտպանուելու ամսուան պատմութիւնը

Ուլթրամանիշակագոյն ճառագայթներէն պաշտպանութեան ամիսը կը կայանայ ամրան, երբ մեզմէ շատեր աւելի շատ ժամանակ կ՛անցընեն դուրսը՝ վայելելով տաք եղանակը։ Սակայն, որքան երկար արեւուն տակ մնաք, այնքան մեծ կ՛ըլլայ անոր վնաս հասցնելու վտանգը, եթէ պաշտպանուած չէք։ Արեւը կ՛արձակէ ուլթրամանիշակագոյն ճառագայթում՝ (U.V. լոյսի տեսքով), որ կը բաժնուի երեք տեսակներու՝ UVA, UVB եւ UVC։ Օզոնի շերտը կը պաշտպանէ Երկրի…

Արեւէն պաշտպանուելու ձեր ստուգաթերթիկը. հինգ պարտադիր գիտելիք

1. S.P.F.-ը կը նշանակէ Sun Protection Factor, այսինքն արեւու պաշտպանութեան գործօն: SPF թիւը ցոյց կու տայ, թէ որքան ժամանակ անհրաժեշտ է արեւու ուլթրամանիշակագոյն ճառագայթներուն մորթը մուգ դարձնելու համար՝ բաղդատած այն ժամանակին հետ, երբ արեւապաշտպան քսուկ չէ օգտագործուած: 2. Միշտ օգտագործեցէք լայն տարածման պաշտպանութիւն ունեցող արեւապաշտպան քսուկ Այս կը նշանակէ, որ անիկա կրնայ պաշտպանել ինչպէս արեւայրուք…

Սուրճը դրական ազդեցութիւն ունի հոգեկան առողջութեան վրայ

Քաֆէինը կրնայ կանխել քրոնիկ սթրեսի հետեւանքով յառաջացած ընկճախտի զարգացումը՝ ազդելով աղիքի եւ ուղեղի փոխկապակցութեան վրայ։ Չինաստանի մէջ այսպիսի եզրակացութեան յանգած են Չոնչինի բժշկական համալսարանի գիտնականները։ Աշխատանքը հրապարակուածէ European Journal of Pharmacology (EJP) բժշկագիտական ամսագրին մէջ։ Տարրալուծարանային մուկերու մասնակցութեամբ կատարուած փորձարկումի ժամանակ գիտնականները ստեղծած են քրոնիկ սթրես, որ, ինչպէս յայտնի է, մարդոց մօտ ընկճախտի ախտանշաններուն նման վարքային…

Գիտնականները կը յայտնաբերեն արեւապաշտպան քսուկներու թաքուն միջավայրային վտանգները

Սթըրլինկի համալսարանին կողմէ կատարուած ուսումնասիրութեան համաձայն՝ մորթը ուլթրամանիշակագոյն ճառագայթներէն պաշտպանող արեւապաշտպան քսուկները կրնան վնասել միջավայրին: Անոնց հետազօտութիւնը, որ հրապարակուած է Hazardous Materials ամսագրին մէջ յայտնաբերած է, որ «էթիլհեքսիլ մեթօքսիսինամաթ»-ը` (ethylhexyl methoxycinnamate – EHMC) քսուկներու հասարակ բաղադրիչը, կը դանդաղեցնէ «փլասթիք»-ի (plastic) քայքայումը ծովու ջուրին մէջ եւ կը փոխէ անոր մակերեսին վրայ գտնուող մանրէային համայնքները (microbial communities):…

Նոր պայոնիք ծունկը յոյս կը ներշնչէ անդամահատուած ոտքեր ունեցող մարդոց

Նոր «պայոնիք» (bionic) ծունկը կ՛արտօնէ անդամահատուածներուն աւելի արագ քալել, դիւրութեամբ աստիճաններ բարձրանալ եւ ճարպիկ ձեւով յաղթահարել խոչընդոտները, յայտնած են Science ամսագրի գիտնականները։ Հետազօտողները նշած են, որ նոր «փրոթեզ»-ը անմիջապէս համարկուած (integrated) է մարդու մկանային եւ ոսկրային հիւսուածքին հետ՝ ապահովելով աւելի մեծ կայունութիւն եւ վերահսկողութիւն անոր շարժման նկատմամբ։ Հետազօտութեան մէջ նշուած է, որ «փրոթեզ» ունեցող երկու…

Գիտնականները կ՛աշխատին մարդու մէզը վերածել ակռայի տեղադրուկի նիւթի

Գիտնականները մշակած են մեթոտ մը, որ մարդու մէզը կը վերածէ ամուր հանքանիւթի, որ կը գտնուի ոսկորներու եւ ակռայի «էմալ»-ի բաղադրութեան մէջ։ Հետազօտութիւնը, որ իրագործուած է Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու Պաշտպանութեան յառաջադէմ հետազօտական ծրագիրներու գործակալութեան (DARPA) կողմէ, թթխմորի օգնութեամբ մէզը կը քայքայէ «հիտրօքսիափաթիթ»-ի (hydroxyapatite)։ Այս մէկը «քալսիում»-ի տեսակ մըն է, որ կ՛օգտագործուի ոսկորներու եւ ակռաներու տեղադրուկներու (implants)…

Գիտնականները կը բացայայտեն քիմիական դարմանումի հասցուցած ծինային վնասը առողջ արեան բջիջներուն

Գիտնականները առաջին անգամ ըլլալով համակարգուած ձեւով հետազօտած են առողջ հիւսուածքներու վրայ քիմիական դարմանումի ծինային ազդեցութիւնը։ Wellcome Sanger հիմնարկի, Քեմպրիճի համալսարանի, Քեմպրիճի համալսարանական հիւանդանոցներու եւ NHS հիմնադրամի (Cambridge University Hospitals NHS Foundation Trust) հետազօտողները եւ անոնց գործընկերները վերլուծած են տարբեր տարիքի 23 հիւանդներու արեան բջիջներու ծինային դրոյթները, որոնք կը ստանային տարբեր տեսակի քիմիական դարմանում։ Nature Genetics…

Գիտնականները կը բացայայտեն ամրան մազերը սխալ լուալու թաքուն վտանգը

Աշխարհի տարածքին գտնուող մարդոց մեծամասնութիւնը մազերը կը լուայ շաբաթական մէկ կամ քանի մը անգամ՝ անկախ եղանակէն։ Սակայն մասնագէտները կ՛ըսեն, որ մազերը լուալու այդպիսի առօրեան բոլորովին յարմար չէ ամրան համար։ AXA Heath Insurance-ի գլխաւոր բժիշկի տեղակալ, բժիշկ Փալլավի Պրետշօ ըսած է, որ ամրան՝ զօրաւոր տաքի ժամանակ, անհրաժեշտ է մազերը ամէն օր լուալ։ Շատերուն այդ կրնայ աւելորդ…

Աղիքային վարակիչ հիւանդութիւնները աճ կ՛արձանագրեն ամրան. ինչպէ՞ս պայքարիլ անոնց դէմ

Վերջին շրջանին դեռահաս փոքրիկներու ծնողները ահազանգ կը հնչեցնեն, որ իրենց զաւակներուն մօտ պարբերաբար տաքութիւն (բարձր աստիճանի), տկարութիւն ու փսխումներ կը նկատուին։ NEWS.am–ի հետ զրոյցի մը ընթացքին, ԱՆ Հիւանդութիւններու վերահսկումի եւ կանխարգիլման ազգային կեդրոնի վարակիչ հիւանդութիւններու համաճարակաբանութեան վարչութեան բժիշկ–համաճարակաբան Ներսէս Գրիգորեան նշած է, որ ամրան անդադար կ՛աշխուժանան աղիքային վարակիչ հիւանդութիւնները, սակայն այս պահուն իրավիճակը վերահսկելի է։…

Լռութեան բուժիչ ուժը. նոր հետազօտութիւնը կ՛ընդգծէ անոր ազդեցութիւնը ուղեղին վրայ

Նոր հետազօտութիւնը յայտնաբերած է, որ լռութիւնը ոչ միայն ձայնի բացակայութիւն է, այլ աշխոյժ ուժ, որ կրնայ վերափոխել ուղեղը եւ բարելաւել ընդհանուր առողջութիւնը։ Ընդամէնը երեք օրուան միտումնաւոր լռութենէն ետք, մարդու ուղեղին մէջ տեղի կ՛ունենան ֆիզիքական եւ գործառական փոփոխութիւններ, որոնք իրենց ազդեցութեամբ կը համեմատուին երկարատեւ «մետիթէյշըն»-ի կամ ճանաչողական մարզումներու հետ։ Boy Genius Report (BGR) արհեստագիտական ազդեցութիւն ունեցող…